Knowledge base: Warsaw University of Technology

Settings and your account

Back

The evolution of the pension insurance system in Poland since 1989

Michał Miziołek

Abstract

According to the Constitution of the Republic of Poland, citizens have the right to social security in a situation when they are unable to work - due to illness, disability and in the period when they reach the retirement age. The right to social security is a subjective, universal and civic social law. The constitutional provision expresses the State's duty to citizens to provide them with social security based on a pension scheme that is aware of the risk of social aging. Based on the Constitution, the legal basis for the functioning of the pension insurance system was created. In order to implement constitutional provisions in Poland, the aim was to provide pension security, which initially assumed the form of a pay-as-you-go system. In Poland, until 1998, a system based almost exclusively on securing the Social Insurance Institution was in force. The pay-as-you-go system operating at that time was based on an intergenerational contract - premiums paid in the current period were allocated at the same time to the needs of current pensions. The aging of society and social discontent resulting from injustice led to further changes. The new system was based on three pillars that are a source of financing pensions: reformed ZUS, open pension funds and individual insurance. The pension reform eliminated the requirement to work out a given number of years, with the exception of the right to a minimum pension. The Act of 6 December 2013 significantly changed the mode of operation of the pension system. According to the act, funds accumulated in OFE were depleted, some assets were transferred to ZUS, and the amount of the pension contribution was corrected. Voluntary second insurance pillar was introduced, and investment limits for OFE activities were changed. The Act and its elements also introduced new deposit limits for IKZE accounts (individual pension security account) and preferential taxation of withdrawals from these accounts. However, the need for system stabilization is still not met, which is why recent years have brought concepts such as the liquidation of open pension funds or the introduction of employee capital plans. This text presents the process of going through these changes and the problems that accompany it.
Diploma type
Engineer's / Bachelor of Science
Diploma type
Bachelor thesis
Author
Michał Miziołek (FASS) Michał Miziołek,, Faculty of Administration and Social Science (FASS)
Title in Polish
Ewolucja systemu ubezpieczeń emerytalnych w Polsce od 1989 roku
Supervisor
Marek Jakubiak (FASS/DASMA) Marek Jakubiak,, Department of Administration and Security Management in Administration (FASS/DASMA)Faculty of Administration and Social Science (FASS)
Certifying unit
Faculty of Administration and Social Science (FASS)
Affiliation unit
Department of Administration and Security Management in Administration (FASS/DASMA)
Study subject / specialization
, Administracja
Language
(pl) Polish
Status
Finished
Defense Date
14-10-2019
Issue date (year)
2019
Reviewers
Piotr Jermakowicz (FASS/DASMA) Piotr Jermakowicz,, Department of Administration and Security Management in Administration (FASS/DASMA)Faculty of Administration and Social Science (FASS) Marek Jakubiak (FASS/DASMA) Marek Jakubiak,, Department of Administration and Security Management in Administration (FASS/DASMA)Faculty of Administration and Social Science (FASS)
Keywords in Polish
OFE, ZUS, emerytury, system ubezpieczeń emerytalnych, ubezpieczenia
Keywords in English
OFE, ZUS, pensions, pension insurance system, insurance
Abstract in Polish
Zgodnie z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej obywatele mają prawo do zabezpieczenia społecznego w sytuacji, gdy są niezdolni do pracy – ze względu na chorobę, inwalidztwo oraz w okresie, gdy osiągają wiek emerytalny. Prawo do zabezpieczenia społecznego stanowi podmiotowe, powszechne i obywatelskie prawo socjalne. Zapis konstytucyjny wyraża obowiązek Państwa wobec obywateli by zapewnić im zabezpieczenie społeczne w oparciu o system emerytalny, który ma świadomość ryzyka starzenia się społecznego . Opierając się na Konstytucji tworzone były podstawy prawne funkcjonowania systemu ubezpieczeń emerytalnych. W celu realizacji konstytucyjnych zapisów w Polsce dążono do zapewnienia zabezpieczenia emerytalnego, które początkowo przyjmowało formę systemu repartycyjnego. W Polsce do 1998 obowiązywał więc system oparty niemal wyłącznie na zabezpieczeniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Funkcjonujący wówczas system repartycyjny opierał się na umowie międzypokoleniowej – składki opłacane w okresie bieżącym przeznaczane były w tym samym momencie na potrzeby bieżących emerytur. Starzenie się społeczeństwa i niezadowolenie społeczne wynikające z niesprawiedliwości doprowadziło do kolejnych zmian. Nowy system oparty został na trzech filarach będących źródłem finansowania emerytur: zreformowanym ZUS-ie, otwartych funduszach emerytalnych oraz indywidualnych ubezpieczeniach. W reformie emerytalnej zrezygnowano z wymogu wypracowania danej liczby lat, za wyjątkiem prawa do minimalnej emerytury. Ustawa z dnia 6 grudnia 2013 istotnie zmieniała tryb funkcjonowania systemu emerytalnego. W myśl ustawy środki gromadzone w OFE zostały uszczuplone, część aktywów zostało przekazanych do ZUS-u, zaś wysokość składki emerytalnej uległa korekcie. Wprowadzono również dobrowolność drugiego filara ubezpieczeniowego, zaś limity inwestycyjne dla działań OFE zostały zmienione.. Ustawa oraz jej elementy wprowadzały również nowe limity wpłat na kont IKZE (indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego) i preferencyjne opodatkowanie wypłat z tych kont. Potrzeby stabilizacji systemu wciąż nie są jednak zaspokojone, dlatego ostatnich latach pojawiły się koncepcje m.in. likwidacji OFE czy wprowadzenia pracowniczych planów kapitałowych. Niniejsza praca prezentuje proces przechodzenia przez te zmiany oraz problemy jemu towarzyszące.
File
  • File: 1
    Praca_licencjacka_Michał_Miziołek.pdf
Request a WCAG compliant version
Local fields
Identyfikator pracy APD: 27840

Uniform Resource Identifier
https://repo.pw.edu.pl/info/bachelor/WUT3ab82c34659f4716be8c3a038236f2f4/
URN
urn:pw-repo:WUT3ab82c34659f4716be8c3a038236f2f4

Confirmation
Are you sure?
Report incorrect data on this page