Refleksja o znaczeniu misji w kulturze instytucjonalnej uniwersytetu

Jerzy Woźnicki

Abstract

W opracowaniu pt. Strategia rozwoju szkolnictwa wyższego 2010–20 projekt środowiskowy, w części poświęconej misji i wizji szkolnictwa wyższego, czytamy m.in.: „Pomyślność współczesnych społeczeństw w coraz większym stopniu zależy od powszechności i jakości edukacji wyższej oraz od stopnia rozwoju systemu uczenia się przez całe życie (Life Long Learning, LLL). Stanowi to zasadniczy warunek kulturowego i gospodarczego rozwoju kraju, efektywnego kształtowania kapitału intelektualnego, utrwalania struktur demokratycznego państwa prawnego i budowy instytucji społeczeństwa obywatelskiego. Misją szkolnictwa wyższego jest kreowanie wiedzy oraz jej rozpowszechnianie i wykorzystywanie dla dobra człowieka i społeczeństwa. Wynika to z tradycyjnej idei i tożsamości uniwersytetu, jako instytucji autonomicznej i samorządnej, o uniwersalnych zadaniach w sferze kształcenia i badań naukowych. W czasach nam współczesnych misja uczelni wymaga nowego określenia. Niezbędne jest nadanie nowej treści pojęciom posłannictwa i służebności uniwersytetu. Realizacja społecznej misji szkolnictwa wyższego odwołuje się do wartości etosu akademickiego, musi jednak brać pod uwagę również wymagania nakładane przez państwo działające w imieniu interesu publicznego, przez potrzeby otoczenia społecznego uczelni, w tym rynku pracy i rynku edukacyjnego, a także przez inne zewnętrzne czynniki wpływające na działalność uczelni. Strategie rozwoju szkolnictwa wyższego oraz jego instytucji muszą uwzględniać te uwarunkowania.” Istotę uniwersytetu tradycyjnego można scharakteryzować za pomocą słów kluczowych: wartości, wspólnota, misja, twórczość, etyka, zasady, wzorce. Odwołując się do fundamentów akademickich, wynikających z jego tradycji średniowiecznej – tych, które zachowały znaczenie i przetrwały do dziś – możemy wskazać na następujące kluczowe zasady wpływające na rozumienie pojęcia misji uniwersytetu: wartości uniwersyteckie, obejmujące m. in. zasadę wspólnoty, relację mistrz – uczeń, zasadę ponadnarodowej powszechności;  zasada powszechności nauk (wielości dyscyplin).  zasada twórczości, która powinna dotyczyć i obejmować działalność nauki w jej pełnym wymiarze a nie tylko badań naukowych i procesu kształcenia;  zasady i wartości etyczne, w tym poszukiwanie i szerzenie prawdy oraz dostarczanie wzorców moralnych;  wolności akademickie, a wśród nich korporacjonizm, zasada kooptacji, zasada elekcji, zasada autonomii; Wymóg działań twórczych dotyczący misji akademickiej, związany jest także ze sferą kierowania (good governance) i kreowania strategii rozwojowych w uniwersytecie. Wynika z tego postulat instytucjonalnej autonomii uczelni. Twórca uzyskuje bowiem możliwość samorealizacji jedynie w instytucji autonomicznej. Twórca potrzebuje autonomii, ale żeby mógł owej autonomii doświadczać, instytucja, organizująca jego pracę, musi sama spełniać ten warunek. W tradycji uniwersyteckiej autonomia uczelni jest wspomagana przez zasadę samorządności akademickiej. Symbolem autonomii uczelni jest jej prawo do samodzielnego określania własnej misji.
Author Jerzy Woźnicki (FEIT / MO)
Jerzy Woźnicki,,
- The Institute of Microelectronics and Optoelectronics
Pages87-92
Publication size in sheets0.5
Book Woźnicki Jerzy (eds.): Misja i słuźebność uniwersytetu w XXI wieku, 2013, Warszawa, Oficyna Wydawnicza PW, ISBN 978-83-7814-124-2, 325 p.
Languagepl polski
Score (nominal)5
ScoreMinisterial score = 5.0, BookChapterNotSeriesNotMainLanguages
Citation count*
Cite
Share Share

Get link to the record


* presented citation count is obtained through Internet information analysis and it is close to the number calculated by the Publish or Perish system.
Back
Confirmation
Are you sure?